Temukus, De Competitie Penjor


Op 17 augustus dan is het weer zo ver, Onafhankelijkheidsdag dat groots gevierd wordt in Indonesië. Op de 17de zijn er diversen finales van wedstrijden en worden er verschillende uitslagen bekend gemaakt van activiteiten die eerder hebben plaats gevonden.

In de doorgaande weg van Temukus vindt het klaar maken en opbouwen van de Penjors plaats. Ik werd een dag van te voren ingeseind en ja natuurlijk wilde ik daar bij zijn. Alle spullen bij elkaar gepakt en sarong niet vergeten. Het is een officieel gebeuren en het wordt op prijs gesteld wanneer je een sarong draagt. Eenmaal daar bleek dat ook het geval te zijn.

In totaal zijn er 17 Desa’s die aan deze competitie mee doen. Om alle Dea’s eer aan te doen wil ik ze hier allemaal vermelden: Kaliasem, Temukus, Banjar, Banjar Tegeha, Tampekan, Sidatapa, Cempaga, Tigawasa, Pedawa, Bantu Seri, Tirtasari, Kayu Putih, Gesing, Banyuatis, Gobleg, Dencarik en Munduk.

Door jong en oud werd er druk gewerkt aan de Penjors. Slechts een aantal hadden de luwte van de schaduw kunnen opzoeken. Het merendeel stond te zweten in de zon die zijn zweep geselend op iedereen liet neerkomen. Je zag niemand zich hier voor verstoppen. Je zag niemand die ontevreden keek. Nee er werd gelachen, gepraat, koffie gedronken gegeten en water werd er uit gedeeld. Op de hurken zitten en het grote mes hanteren om het allemaal mooi te maken. En dat werd het ook toen alles klaar was.

En iedereen was aanwezig om alles in goede banen te leiden. Politie, militaire en de speciale orde diensten die bij zulke activiteiten aanwezig zijn. De priesters (Pemangku) van elke Desa waren aanwezig gekleed in hun traditionele kleding en gaven aanwijzingen hoe bepaalde attributen bevestigd moesten worden. Wanneer de Penjor klaar was voerde de priester de ceremonie uit.
Wat mij opviel was de dankbaarheid dat er iemand buiten hun gemeenschap was die kwam kijken en er een uitgebreide belangstelling voor had en heeft.
De Penjor is een ceremonie die gericht is naar de Mount Agung en de Mount Batur. Het bestaat uit een bamboe stok die onder aan stevig is en naar het uiteinde steeds dunner en smaller wordt. De bedoeling is namelijk dat de Penjor een buigende houding aanneemt naar de bergen toe. In de bergen wonen namelijk de goden en uit respect voor de goden en de berg neemt men een buigende houding aan.
De Onderkant van de Penjor bestaat uit bladeren van planten. Dit moet de jungle voorstellen die alle aanwezige elementen voor te overleven heeft. De Penjor wordt versierd met rijstplanten, vruchten en bepaalde groenten (o.a. Cassave) om hiermee de goden te eren en dankbaar te zijn dat de goden de mensen in staat stellen om deze gewassen te verbouwen.
Aan de Penjor wordt een tempeltje vast gemaakt waarin verschillende vruchten, snacks en wierook worden gelegd om de goden gunstig te stemmen. Op de grond wordt een flesje met wat bloemen en wierook gelegd. In dit flesje zit arak en dit gedeelte van de ceremonie is bedoeld om “de duivel” gunstig te stemmen. De hele ceremonie en Penjor is er dus opgericht om een balans te laten ontstaan tussen donker en licht, tussen wit en zwart, tussen goed en slecht.

Op 17 augustus wordt de uitslag bekend gemaakt.