Pagerwesi en de Melanting Tempel


Vanmorgen knipperde ik al vroeg met mijn ogen, ik keek naar rechts en zag de vroege zonnestralen door het gordijn naar binnen komen. Op de achtergrond waren de vogels aan het fluiten, Oni mijn hond zat ongeduldige voor de deur te wachten en de eerste gebeden en liederen van de ceremonie kwamen mijn slaapkamer binnen. Het is vandaag Pagerwesi. Ik heb besloten, naar voor mijn gevoel een van de mooiste tempels van Bali te gaan, om daar de ceremonie mee te maken. De Melanting Tempel ligt vlak voor de plaats Pemuteran. Maar eerst moet de motor van brandstof worden voorzien, dus koffie maken.

De weg naar Pemuteran
De weg naar Pemuteran is en blijft een mooie, maar op plekken soms wel een onberekenbare weg. Mooi is die weg, je rijdt langs de kust, door een mooi gebied waar je nog wat ongerepte natuur kunt zien, maar ook door wat dorpjes waar de weg bar slecht is en iedereen probeert de gaten te ontwijken. Op de terugweg was het alsof zeven van de tien voertuigen een brevet hadden gekregen om medeweggebruikers naar de andere kant van het heelal te sturen. Ik heb een paar keer mijn parachuutje moeten uitgooien om zo op tijd stil te komen te staan waarbij het grind een aantal keren een goede optie was.

In de Melanting Tempel was het nog niet druk. Slechts een handje vol mensen waren aanwezig. Mijn sarong aangedaan, sponsor geld betaald en toen wat rustig rond gelopen en gekwebbeld. Tot dat ik terug liep naar de trappen. Ik zag daar een grote groep aankomen, voorop lopende een statige man, zijn haren bij elkaar gebonden in een knotje dat werd vastgehouden door een prachtige zilveren ring. Zijn kraakheldere witte hemd en jasje met daar onder de goudkleurige sarong maakte mij meteen duidelijk dat dit niet zomaar iemand was. Dit was de Pedanda oftewel de Hogepriester. Het was een imposant gezelschap. Uit respect heb ik wat afstand gehouden, maar niet zonder aan te geven dat ik foto’s wilde maken. De Pedanda maakte een gebaar met een opgestoken duim. Daardoor kon ik hun ook gemakkelijk volgen en aanwezig zijn tijdens de hele ceremonie.

Na afloop van de ceremonie terug naar de parkeerplaats, koffie gedronken, gekwebbeld en terug naar huis. Het was een prachtige ochtend die gevolgd zou worden door een prachtig namiddag op het strand.

Pagerwesi
Pagerwesi wordt om de zes maanden oftewel om de 210 dagen volgens de Bali kalender gevierd en altijd op een woensdag en altijd vier dagen na Saraswati, de god van de kennis. Op deze dag wordt de God Sanghyang Paramesti Guru of God Shiva aanbeden. Deze god zorgt ervoor om alle slechte en kwade entiteiten die er in de wereld zijn uit te bannen. Ook staat deze God bekend als de leraar van het universum (Sanghyang Paramesti Guru) en leert hoe de mensen hun leven op de juiste manier kunnen leven, zonder toe te geven aan slecht gedrag en slechte verlangens. Op deze dag wordt de ziel versterkt om kwaad geen toegang te geven tot hun gedachten, spraak en daden.
De dag wordt gestart in de familietempel waar de nodigen offers gebracht worden, liederen gezongen en gebeden ten gehore worden gebracht. Daarna gaat men de tempels buiten hun dorp bezoeken en nemen de nodigen offers mee.

Voordat de ceremonie Pagerwesi plaats vindt zijn er nog twee kleinere ceremonies.
Twee dagen van te voren hebben we Soma Ribek. Soma Ribek wordt opgedragen aan de godin van rijst, Bhatari Sri. Hierdoor verwacht men dat Bhatari Sri hen zal zegenen met een volle rijstschuur.

De dag voor Pagerwesi hebben we Sabuh Mas. Sabuh betekent spreiding en mas betekent goud. De God wordt aanbeden als een gever en men hoopt zo dat hun dagen gevuld worden met goud.

Melanting Tempel
De tempel ligt op ongeveer een uurtje rijden vanaf Lovina en dan richting Gilimanuk en vlak voor Pemuteran. Het is voor mij één van de mooiste tempels van Bali. Er is een immens grote parkeerplaats met aan twee zijde warungs waar je wat kunt eten en drinken. Aan de andere zijde vind je kleine toko’s waar je alle attributen kunt kopen die nodig zijn om te gebruiken bij de gebeden.

De tempel ligt in een prachtig natuur gebied en op een hoger gelegen gedeelte. Er zijn heel wat trappen te belopen voordat je bij het eerste gedeelte bent. Wanneer je bij de eerste trappen aankomt dan vind je aan de linker kant een kleine tempel. Hier wordt gebeden om toestemming te vragen om de tempel te mogen betreden. Rechts vinden we dan een gebied waar voornamelijk wordt gebeden door de mensen met een warung, toko of vergelijkbaar bedrijf. Het grote terrein waar geen verschil wordt gemaakt in afkomst, rijk of arm, slim of intelligent, ligt aan de linker kant. Hier wordt door iedereen gebeden. In het Hindoeïsme van Bali bestaat er geen goed of slecht, er is geen gelijk of ongelijk, maar er wordt gezocht naar een balans en dat vind je tijdens de hele ceremonie terug.

De Pedanda, die in de grote Bale Piasan zit, zingt en bid voor en maakt constant gebruik van zijn aparte bel die hij zacht laat klinken. De gebeden worden gevolgd door de Pemangku die helemaal vooraan, in de kleinere Bale Piasan, zit. De Pedanda zijn vrouw samen met de Pemangku geven uiteindelijk vorm aan de hele ceremonie.

15 mei 2019