Ngaben in Gambuh 1


Ngaben in Gambuh

De afgelopen tijd ben ik met regelmaat te vinden in het dorp Gambuh waar men bezig is met de voorbereidingen van de crematie ceremonie. Omdat men vaak geen financiële middelen heeft om een crematie te betalen begraaft men de overledenen. Eén keer in de vijf of tien jaar vindt er een “massa” crematie plaats en men noemt dat Ngerit. Door de overheid wordt dan soms een schenking gegeven. In Gambuh is dat het geval en per gezin betaald men dan daar bovenop nog eens 3 miljoen roepia.

Elk dorp heeft zijn eigen invulling van deze ceremonie. Het dorp Gambuh heeft wel een heel aparte invulling voor deze ceremonie. Het is dan ook niet zo eenvoudig om een uitleg te geven omtrent deze ceremonie. Wil je alles goed begrijpen dan moet je helemaal terug naar het begin van de ceremonies en wat bepaalde gedeelte van het Hindoe geloof voor een betekenis hebben. Het was en is nog steeds veel lezen voor mij en praten met de dorpelingen. En praten doe je voornamelijk met de vrouwen, zij weten precies welke betekenis, welk onderdeel van de ceremonie heeft.
De voorbereidingen in Gambuh duren ongeveer 6 weken en men is daar dagelijks mee bezig. Tijdens deze werkzaamheden werkt iedereen mee en is men gekleed in de traditionele Hindoe kleding. Dat geldt ook voor mij om een sarong aan te hebben. De mannen maken de bouwwerken en de vrouwen de cakes, de verschillende soorten offeranden en het koken. Want er wordt ook gezamenlijk gegeten.

Het eten bestaat uit gekookte Jake fruit met varkensvlees specerijen en ik zag ook groenten rondrijven. Dit wordt samen gegeten met witte rijst en een mengsel van geraspte kokos met varkensbloed. En uiteraard de nodige specerijen waarvan spontaan je ogen beginnen te tranen zo pittig. Het eten gebeurd in twee groepen en wel de mannen en vrouwen apart.

De jonge dames zitten achter de tafel waar koffie en water te krijgen is. Hier tegenover hangen twee grote schema’s. een schema is op welke dag wat er dient te gebeuren. Het andere schema bestaat uit de mensen die sponseren. Het derde schema dat er is hebben alleen de priesters. Vanaf 17 juni moet er namelijk iedere dag minimaal één priester aanwezig zijn.

Betekenis Ngaben

Gezien van uit het Hindoe geloof en het spirituele maakt de dood ook onderdeel van de levenscyclus: geboorte – leven – dood. De geboorte en het leven worden gevierd wat men uitdrukt in ceremonies. Zo zijn er ook ceremonies om de overledenen door overgang naar het andere leven te begeleiden. De reïncarnatie. Ngaben wordt dan ook gezien als een vreugdevolle gebeurtenis.

De algemene naam voor de crematie ceremonie is Ngaben. Voor de mensen van de hogere kaste draagt deze ceremonie de naam Pelebon. De datum voor de crematie wordt altijd door de priester gekozen en volgens de Balinese Kalender. Aan een dergelijke crematie worden miljoenen roepia’s besteed om een ingewikkelde sarcofaag, die gebouwd wordt in de vorm van een witte of zwarte koe, Lembu genaamd. Ook wordt er een metershoge structuur gebouwd om de overledene naar de crematie te vervoeren. Men noemt dit een Bade.

Dit ritueel vindt plaats om de overleden persoon te begeleiden naar het volgende leven of te sturen naar Moksha. Het is de bevrijding van de cyclus van dood en wedergeboorte, welke weer afhankelijk is van karma. Het is een van de vier doelen van het leven in het hindoeïsme ook wel Purushartha genoemd.

De vier doelen van het leven in het Hindoeïsme zijn:
1. Dharma (gerechtigheid)
2. Artha (welstand)
3. Kama (plezier)
4. Moksa (bevrijding)

Tot zover dit deel. Een volgende keer ga ik weer wat dieper in op de betekenis van bepaalde onderdelen van het Hindoeïsme en met name hoe dit betrekking heeft op de ceremonie van Gambuh. In Gambuh vind er namelijk geen crematie plaats, maar beleefd men deze ceremonie op een hele speciale manier. Er staan mij nog een paar mooie dagen te wachten.

23 juni 2019