Het rijstveld


De Oogst

Het was niet mijn bedoeling om vandaag iets te doen, maar…..vanmorgen vroeg een berichtje gekregen of ik naar het rijstveld wilde komen om naar de oogst te kijken. Wanneer de rijstkorrel geel wordt dan is het tijd om te oogsten. Het oogsten gebeurd in elke regio anders. Ook de beloning is in elke regio anders. Mijn informatie is afkomstig van Ketut Budi en het gesprek met de mensen op het veld. Niet elke streek heeft een ideaal irrigatiesysteem. Zo heeft de regio Gambuh, waar ik vanmorgen was, maar 1 keer per jaar de mogelijkheid voor oogst. Dit omdat de waterhuishouding niet voldoende is. Op sommigen plaatsen op Bali kan zelfs drie keer per jaar geoogst worden.

Toen ik het veld opstapte was het meteen al: “pa kopi”? Natuurlijk was mijn antwoord: ‘Iay, terima kasih”. Er werd dus eerst koffie gedronken. Het is een genot en een voorrecht om bij deze mensen te mogen zijn.

Het oogsten moet in een hele korte tijd gebeuren en dat wil dan zeggen dat sommigen 24 uur per dag oogsten en hun slaapplaats op het veld is. De groep waar ik vanmorgen was waren al om 03.00 afgelopen nacht begonnen met oogsten en zullen doorgaan totdat alles geoogst is. Alles is hier nog handwerk. Op sommigen plaatsen worden door groepen machines ingezet.

Tijdens het rijpen van de plant worden er touwen over het rijstveld gespannen. Hier worden blikjes en/of lappen aan vastgemaakt. Alles leidt tot het huisje dat op het veld staat. Hier zit dan iemand die de touwtjes in beweging houdt zodat andere dieren de rijst niet opeten.

De plant wordt aan de onderkant afgesneden en op een hoop gelegd. Op een houten “rek” met openingen wordt de rijst “geslagen” zodat de rijstkorrels op het onderliggende zeil liggen. De uitgeslagen bundels worden aan de kant gelegd en de vrouwen nemen deze bundels weer tot zich en halen de resterende rijstkorrels eruit door er met een stuk ijzer rustig op te slaan. De rijst die hieruit vrijkomt is voor de groep die in dat gedeelte aan het oogsten is. Dit hoeft niet afgedragen te worden aan de eigenaar van het land. Zie de foto met de mand waarin zich wat rijst bevindt. Dat is de “vrije opbrengst” van 1 dag werken. In een hoek van het veld blijft altijd een kleine hoeveelheid staan die niet geoogst wordt. Dit is de dank aan de goden voor de goede oogst. Er wordt in het totale rijstveld door verschillende families gewerkt. Ieder werkt voor zijn of haar eigen familie. Het salaris van ieder groep bestaat uit 10 tot 15% van de oogst opbrengst uitbetaald in kilo’s rijst. Hierdoor is men er altijd zeker van dat men voor een bepaalde periode rijst heeft om te eten. Wanneer de uitbetaling in geld zou gebeuren dan werd dat waarschijnlijk besteed aan andere zaken. Deze groepen trekken in de oogst periode van rijstveld tot rijstveld en hebben na afloop voor een jaar aan rijst. Buiten de oogst periode werken vele van hun in de bouw, hebben vee of verzamelen stenen uit de rivier voor de bouw. Opbrengst hiervan is 100.000 roepia per m3.

De rijstvelden.

De rijstvelden van Bali staan sinds 2012 op de Werelderfgoedlijst van Unesco. Dit vanwege het eeuwenoude en unieke Subak irrigatiesysteem.

De sawa’s dateren uit de negende eeuw. Ze zijn kenmerkend voor het uiterlijk van Bali en spelen een centrale rol in de Balinese cultuur. De rijstvelden in Bali worden opgebouwd in terrasvorm, zodat er verschillende niveaus ontstaan. Die niveauverschillen zorgen voor een uitstekende irrigatie, doordat het water van het ene veldje naar het andere stroomt. De rijst kan hierdoor goed kiemen en verder rijpen tot aan de oogst.

Religeuze betekenis.

Subak is een traditioneel ecologisch duurzaam irrigatiesysteem dat de Balinese agrarische dorpsgemeenschap in Bale Banjar verbindt met Balinese tempels. Het waterbeheer valt onder het gezag van de priesters in de water tempels, die de Tri Hita Karanafilosofie volgen, een zelf-beschreven relatie tussen mens de aarde en de goden. Tri Hita Karana verbindt het rijk van de geest, de menselijke wereld en de natuur. Het totale subaksysteem illustreert dit filosofische principe. Watertempelrituelen bevorderen een harmonieuze relatie tussen mensen en hun omgeving door de actieve betrokkenheid van mensen met een ritueel concepten die de afhankelijkheid van het leven van natuurkrachten benadrukken. Rijst wordt gezien als een gave van God, en het subaksysteem is onderdeel van de tempelcultuur. (uit Wikepedia)

Waar zijn de mooiste rijstvelden te vinden?

De mooiste rijstvelden en waar je ook heerlijk in kunt rondwandelen. De ongereptheid van de natuur kunt ervaren. Deze kun je vinden in Sideman (Karangasem), Munduk, Blimbing (de weg van Tabanan-Antosari naar het noorden richting Pupuan) en Jatiluwih (ligt ongeveer twintig kilometer ten noorden van Tabanan).

9 april 2018